Langs de vloedlijn

Covid-19 of Tê't vakantie, het resultaat is hetzelfde. Alle musea zijn gesloten - die ene enge gevangenis die nog op ons lijstje staat - en ook de bijenboerderij kunnen we niet bezoeken. 

Er zit niets anders op dan zwemmen, lezen, langs de vloedlijn wandelen, nog wat zwemmen, lezen, 's avonds met onze voeten in het zand iets in een strandrestaurant bestellen. 

En dat vinden we niet erg. 

Het is mooi langs de waterlijn. Of we nu links of rechts nemen, er is altijd wel iets te zien. En bij vloed is het een hindernissenparcours. Dan komt het water zo dicht dat we over muurtjes moeten klimmen.

Helemaal niets doen lukt ons moeilijk. Maar dat er niets open is, dat vinden we niet zo erg.

           

Strandwandeling

Na zo veel storm...

 

Zand en zout

'Om vier uur op het strand. Met nog wat andere kinderen erbij kunnen we twee teams maken.' Het werd uiteindelijk jongens-tegen-meisjes. 

Want die vriendinnen, die zijn sinds haar verjaardagsfeest zo enthousiast dat ik ze met één bericht kan optrommelen. En de jongens, dat zijn drie Belgische musketiers die aan elkaar genoeg lijken te hebben. 

Drie-tegen-vier, dat lijkt oneerlijke competitie maar was toch aan elkaar gewaagd. Heerlijk hoe die kinderen zich in het spel smijten. Soms letterlijk, met hun lijf en leden in het zand. En anders figuurlijk.

Die meisjes met hun lange lokken en in hun bh, omdat ze hun haren en t-shirt zeenat wilden maken. Uitwringen, dan is die pot sneller met water gevuld. Of de jongens die voor de volgende opdracht dat natte, schurende shirt opnieuw aantrekken, omdat die meer zand kan dragen. Slordig uitkappen, zo raakt die pot niet echt veel sneller gevuld. 

Toen de meisjes weer al hun kleren aanhadden... en de jongens er in de laatste spannende en beslissende seconden afval bijhaalden. Bijna alles kon en mocht en niemand gaf om de eindstand.

Dáárom zetten we hier nu onze eigen scouts op, met ouders in de leiding. We hadden ze een lepel gegeven, U weet wel, een klassieker onder de estafettes, maar stiekem gehoopt dat ze in het heetst van de strijd ook andere tactieken zouden gebruiken. 

En jawel, zie tekst en foto's hierboven. Dat met de rondzwierende dweil, zout en zand overal, daar heb ik geen beelden van en kan ik ook met woorden moeilijk beschrijven. Zo plezant. Dat ze er nu al een paar weken volop voor gààn, zich onbekommerd van-de-rest-niets-aantrekken maar wel vol-lé-dig aan het spel geven, dat belooft. 

(En maakt de voltallige leidingsploeg ge-wél-dig gelukkig.) 

    

Het strand werkt (weer)

Ik kan wel zes, tien, tweeëntwintig berichten schrijven over het feit dat wij terug naar buiten mogen! Zo blij!

We zien wel wanneer de scholen terug opengaan en de rest van de maatregelen gelost worden. Dat de kinderen opnieuw blokje om mogen fietsen! Dat we weer kunnen vliegeren! Terug naar het strand! Zo ongelooflijk blij!



De laatste keer dat we naar het strand gingen, werd alles daags nadien afgesloten. De maatregel gold tot 15 april, daarna werd die nog een week verlengd.

Het bord staat er nog steeds, maar het lint houdt niemand meer tegen. We zijn er nauwelijks onderdoor gestapt of Allerliefste en Jana lopen richting zee. 'Eerst!' Als je het maar als eerste roept, dan is het ook zo.

Onder een verlaten parasol graaft Lukas snel een labyrint zandtunnels, dan kan ook hij zich niet meer houden.   

Volgens het bord is het strand gestopt met werken. Nu werkt het duidelijk weer. Zoveel ruimte, die enorme weidsheid... Na drie volle weken tussen vier muren doet dat wel wat. Ik prop het fototoestel tussen de handdoeken en loop ook de zee in.

Wanneer ik over genoeg golven gesprongen heb, zoek ik opnieuw wat schaduw op. We hebben vier boeken mee. Sandwichkes, fruit en ons zakmes. Na een tijdje graaf ik het fototoestel terug op en loop ik langs de vloedlijn richting Đà Nẵng.

Het strand heeft weken niet gewerkt, en toch ook weer wel. De golven zijn blijven rollen, het zand is blijven liggen, de vissers zijn blijven vissen. 

Op die paar vissers na is het strand wel nog steeds erg leeg. Wij lopen van en naar en langs het water, verder is er bijna niemand. Wie doet dat nu ook over de middag, wanneer de zon zo hoog staat? Pas rond vijf uur komen Vietnamese families naar het strand.

Wordt het zo druk als voor de Corona maatregelen? Zal het dan wel lukken om twee meter afstand te houden? Wat als het niet werkt, zullen ze het strand dan weer sluiten? Wij nemen geen risico, voor vijf uur zijn we weer weg.

De ene dag lukt het al beter dan de andere, maar ik probeer om me niet al te veel zorgen te maken. Wat als de besmettingen weer zouden opflakkeren en de maatregelen weer strenger worden? Het heeft niet zoveel zin om die vraag te stellen. De toekomst is dezer dagen hoe dan ook erg onvoorspelbaar.

Ik geniet nu. Van alles wat wel nog kan. Van alles wat opnieuw kan. Al is het misschien maar tijdelijk. Van hele kleine dingen.

Een paar uren buiten. Zee, zon, zand. Zo ongelooflijk blij!
                           

Zee, zon, zand

Om toch even buiten te komen, willen we net als vorig weekend naar een zo goed als verlaten strand. Tussen Cua Dai en An Bang, daar zou het moeten lukken. Denken we.

Niet dat er helemaal niemand is. Maar naar Vietnamese normen, en zeker rond valavond, is het er rustig. Extreem rustig.

We weten dan nog niet dat de stranden de volgende dag (vandaag, zondag 29 maart) voor onbepaalde duur zullen sluiten, maar vermoeden wel dat die maatregel eraan komt. Dus genieten we met al onze zintuigen op scherp. 

Landinwaarts waait de wind en Lukas laat de vlieger op. Jana en Allerliefste stappen tot hun middel in de golven, voor kopje onder is het na de winter nog net iets te koud.

Wanneer de vlieger landt, trekt Lukas me bij de hand naar de branding. De eerste seconden schrikken mijn spieren van het frisse water, daarna springen we samen over de golven. Hij echt, alleen de toppen van zijn tenen raken het witte schuim. Ik maar half.

Toch voelt het uitbundig. We zijn buiten! We zijn samen! De golven spatten! Alles kleurt mooi! De wind waait! Onze tenen voelen zand! We kunnen eindeloos ver kijken! De zee is zo groot!

We raken bijna niet weg. Tot het bijna donker is en het in onze natte zwemkleren echt veel te koud wordt blijven we op het strand. Zandlabyrint bouwen. Zonsondergang zien. Alles goed opslaan.  
                  

Extreme sociale afstand

Het is hier stil geworden.

Landen met meer dan 500 Corona besmettingen stonden sowieso al op de zwarte lijst, sinds dit weekend raakt niemand Vietnam nog binnen.

Het aantal besmettingen schommelt nu rond de honderd. Iets meer dan 20.000 mensen zitten in quarantaine. Veertien dagen in isolatie en twee keer negatief testen, da's de richtlijn voor iedereen die mógelijks besmet is. Het geldt tot in de vijfde graad. Dus hele straten in Hanoi, omdat daar iemand naar een bar ging die achteraf het virus bleek te hebben. Volle vliegtuigen die uit Europa of de VS komen en waarvan Vietnam geen enkele passagier vrij wil laten rondlopen.

(Buitenlanders die de week ervoor aankwamen en wel aan hun traject konden beginnen, worden opgespoord en 'gevraagd' om naar hun land terug te keren. Belgische collega's die hier een training kwamen geven, maakten al na twee dagen rechtsomkeer.) 

Alles op alles om dat tweede golfje dat nu nog klein is, niet tot een grote tsunami te laten aanzwellen.

Het was al heftig met scholensluiting-zonder-noodopvang en een uitgebreid quarantaine beleid, sinds een week of twee doen veel mensen (en wij dus ook) aan spontane semi-zelf-quarantaine. We zien allemaal wat er ondertussen in Europa en de VS gebeurt, voor Vietnam is het nu of nooit.

Dus ook al moet het officieel (nog) niet, veel winkels, cafés en restaurants sluiten op eigen initiatief. Voor een land dat van toerisme leeft en daarbuiten een bijzonder precaire economie heeft, is het keihard. In de bouw wordt nog gemetst en gemorteld, maar kenniswerkers proberen te telewerken. Ook Allerliefste heeft dat zo beslist.

Verder zijn er nog wel brommers op straat en verkoopsters op markt, maar het zoemt allemaal veel minder dan anders. Het anders zo populaire strand van Ang Bang ligt er verlaten bij. Op het strand aan het einde van Cửa Đại was altijd al minder volk en horeca, nu is er niemand.

Onderweg geen wegversperring waarop onze temperaturen gecontroleerd zouden worden. En ter plekke kun je moeiteloos aan extreme social distancing doen.

Als ik ze zie springen op de zandzakken die de erosie van het land moeten tegenhouden, springt mijn hart mee. Ik deed precies hetzelfde, al die zomers van eind jaren '80, begin jaren '90!

Het was niet altijd even warm aan de Belgische Kust, op frisse dagen trokken wij onze rubberen laarzen aan en wandelden we van Westende naar Nieuwpoort. Tien kilometer langs de vloedlijn, we hadden niet eens door dat het zo ver was!

Want op het strand lagen zandzakken. Als er een gat in het jute zat en er voldoende zand uitgelopen was, dan stond de stof soms zo strak dat het veerde. En als het vloed was, dan liep de zee over de laagste stukken van het zandzakkenpad.

Wij sprongen van trampoline naar trampoline, van droge bult naar droge bult. Veel wind en een opspattende zee, dat waren de beste omstandigheden voor onze jaarlijkse wandeling. Maar nu ook weer niet té veel, anders kon mijn jongste zusje niet mee of voer de overzet niet uit.

Het was toen nog maar een klein motorbootje, dat ons over de geul moest zetten. De stijger lag op het water, vlakbij de onstuimige golven. Met een bel kon je de bootsman roepen. Maar als hij het te gevaarlijk vond, geen zin had of te veel gedronken had, dan kwam hij gewoon niet.

Als we wél aan de overkant geraakten, aten we met onze vaste zeevrienden een pannenkoek in De Krone en namen we de kusttram terug.

Vandaag geen storm op het strand van Cửa Đại. Wel zandzakken met gaatjes, af en toe veert het als een trampoline. We kunnen onze maskers even afzetten! En rennen! Springen! Bewegen!





Aan het einde van onze wandeling worden we terug met de realiteit geconfronteerd. Er komt een strandverkoopster op ons af. Ze toont ons een grote ijzeren ring vol armbanden. Of we iets willen kopen, alstublieft, want ze heeft al dagen geen klanten meer gehad. Ook de plastic tafels en plastic stoelen onder de palmbomen staan er stil bij. Er worden geen kokosnoten meer besteld.

Wel nog open: het hotel aan de overkant van de straat. Waar wij vorig jaar nog naar een koorwedstrijd luisterden, zitten nu buitenlandse toeristen in quarantaine. Er staat een ziekenwagen voor de deur en er komt net een busje met middageten aan. Wij zetten onze maskers op. Terug naar huis.
      

Kerstselfiedecor

Is de sfeer rond deze tijd van het jaar al behoorlijk vreemd, dan voelt het op het strand nog vreemder.

Winter aan zee, dat moet stuifzand zijn. Druppels snottebel aan je neus, wind waartegen je kunt leunen, krijsende meeuwen, nat zand en warme chocolademelk op de dijk. Fotogeniek koud blauw voor op de sociale media. 

Hier is het ...

Rotsen, schelpen

De cursus duurt drie dagen. Het begint met een hele voormiddag theorie, daarna in het zwembad oefenen tot hun lippen blauw zien, gevolgd door een vol weekend in verschillende baaien.

Wie geen diploma moet halen, duikt niet elke keer mee. Aan de rand van het water liggen namelijk rotsen, en daartussen schelpen. Minstens even boeiend en avontuurlijk als de koralen, en daartussen vissen, onder water. 

Je kunt altijd je eigen kasteel bouwen

In het kasteel van karton had ik de kinderen herinnerd aan onze chateau van stro. Ze begrepen wat ik wou zeggen, namelijk dat je altijd iets kunt bouwen - een burcht, een kamp, iets van zand - waarmee je je de koning / koningin te rijk voelt.

De volgende dagen deden ze niet anders.
    

Over vangnetten en vissersnetten

Om het begin van de vakantie te vieren*, logeren we bij een familie met drie Duitse dochters. Ze wonen in een prachtige villa, zo goed als op het strand, bakken elke dag brood en zwemmen bij het ochtendgloren in de oceaan.

Na een paar dagen ben ik zo nieuwsgierig dat ik mijn wekker zet. Ik, die vind dat het belang en plezier van slapen ernstig ondergewaardeerd worden! Op een vakantiedag! Helemaal vrijwillig!

Als de wekker afgaat, heb ik spijt. Zes uur is voor Vietnamezen en de meeste expats heel gewoon, voor mij te vroeg. Met kleine oogjes trek ik mijn slaapshirt uit en mijn badpak aan. Ik drink een groot glas water, zet een duikbril op en wandel met Nadine naar het strand.

Op blote voeten, dat maakt veel goed. De zon doet ook haar best. Ze gaat onder achter de bergen, komt op uit de zee en staat nu al behoorlijk geel boven de horizon. Het water golft zo rustig als een meer en is uitzonderlijk helder. Ik voel een koude die ik kan overwinnen.

We zwemmen waterinwaarts tot we zo'n honderd meter verder een lijn op de bodem zien. Parallel met de kust sleepte hier vannacht een vissersnet over het zand, dat spoor volgen we. Onderweg leggen we ons een paar keer als zeesterren op het water te dobberen in de zon. Achthonderd meter verder staan vlaggen in het zand gepland, daar zwemmen we terug naar de kust.

In totaal een kilometer. Op de nuchtere maag deed het toch verrassend veel deugd. Nadien barst ik van de energie en de honger, tijd voor ontbijt. Later op de dag, als de zee iets harder begint te golven en Lukas onder de hoogste zon tien minuutjes ter verfrissing in het water mag, is het nog steeds heel mooi.

* ... en mijn bestaan als tijdelijk alleenstaande moeder te verlichten. Ik ben getrouwd met een wereldreiziger die zich voor Noord-Zuid (het voorbije jaar Oost-West) samenwerking inzet en met de kinderen dus af en toe op mezelf aangewezen. Een goed netwerk helpt daarbij enorm, liefst zo dicht mogelijk in de buurt.

In België is mijn netwerk groter en steviger dan in Vietnam. Telkens ik hier tijdelijk op mijn eentje ben, voelt het toch een beetje vreemd. Zeker nu Allerliefste iets langer weg blijft. Naar het Belgisch hoofdkantoor pendel je van hieruit niet zomaar even over en weer.

Het werd zomervakantie en ik zuchtte. Hoe sleep ik mezelf en de kinderen door die lange, hete dagen? We kunnen niet de hele dag in het zwembad zitten. Geen zonnecrème die dat aankan en bovendien weinig verfrissend. Alsof je in een bad stapt, zo warm is het water. (Hotels gooien grote ijsblokken in hun zwembaden.) Ook fietstochten en uitstapjes zijn nu ondenkbaar, tot drie uur 's middag is het buiten ondraaglijk.

'We kunnen toch moeilijk de hele dag films kijken?' vroeg ik Nadine en Lieve. 'En gezelschapsspelletjes, boeken, Lego bouwen en tekenen worden ze op den duur ook beu.'

'Kom in het weekend naar Đà Nẵng,' zei Lieve. 'Ik weet wel een paar verkoelende activiteiten.'

'Trek daarna een paar dagen bij ons in,' zei Nadine. 

Mijn netwerk hier is kleiner en losser, maar omdat we allemaal in hetzelfde schuitje zitten wel heel begrijpend en ondersteunend. Ik moet geen twee keer nadenken, zeg op alles gretig JA.  

JA, zelfs als ik de wekker moet zetten. Misschien wil ik ooit nog wel een keer - één keer - om vier uur opstaan om de zon uit de zee te zien rijzen. Maar dan met Allerliefste erbij.

Die moet nu maar snel naar Vietnam terug komen, wij zijn morgen alweer gewoon thuis. Laat die sleutels maar in de bagage zitten, we zullen de deur wijd open zwieren. 
      

Midzomerzonsondergang

Om vijf uur trekken de toeristen een T-shirt over hun zongebruinde, zongebrande, vaak zonverbrande bovenlijf. Ze ruilen het strand in voor het historisch centrum, waar ze langs lampionnen en helverlichte eetkraampjes slenteren. Een hapje eten en misschien ook wel een drijvende vlam te water laten, dat brengt geluk.

Om vijf uur trekken de Vietnamezen naar het strand. De zon brandt niet meer, dus worden kinderen in reddingsvesten gehesen en plastic tafeltjes gedekt. Zwemmen en met de familie een hapje eten, dat is geluk.

Wij doen half toeristisch, half Vietnamees. We trekken pas rond drie uur in de namiddag naar het strand en blijven tot 8 uur hangen, wanneer het al lang donker is. Dezer dagen zwemt Lukas 'nog een laatste keer' met vriendjes die bijna naar hun thuisland terug gaan. Daarna doen we van samen eten en naar de zonsondergang kijken.

Ik moet er nog steeds aan wennen dat de zon hier niet in de zee zakt. En aan wat dat doet met lucht en licht, zowel waar de zon ondergaat (hieronder) als in de drie andere windstreken (hierboven).

'Heb je daar al een foto van?' vraagt Jana dan. Ze wijst mij altijd wanneer de wolken een gouden randje hebben. Ik weet niet of het met de zomerwende te maken heeft, maar rond deze tijd van het jaar zakt de zon extra spectaculair.  

Mei nikske platsticvrij

Akkoord, we zijn begin juni, maar dat maakt geen verschil. Geen enkele maand is hier plasticvrij. Voor elke boodschap een plastic tas, een gemiddeld huishouden gebruikt er vier per dag. Daarnaast ook nog wegwerp waterflesjes en plastic rietjes.

Samen met China, Thailand, Indonesië en de Filipijnen is Vietnam een van de grootste plastic vervuilers ter wereld. Jaarlijks gaat hier zo'n 28 tot 73 miljoen ton plastic, oftewel 6 procent van het wereldwijde volume, op de landfill en in de zee. (Cijfers.)

We zien de gevolgen elke dag en doen daarom regelmatig mee aan een opruimactie. Die van een paar maanden geleden, met haar klas, was de meeste indrukwekkende.

Omdat het niet zomaar wat afval verzamelen was. Onder leiding van Ever Green Labs moesten we dat afval ook sorteren. En was het totaalvolume al deprimerend indrukwekkend, dan werd het nog indrukwekkender, en deprimerender, toen we soort per soort bij elkaar zagen liggen.

Goed, op de foto zien we er ook wel blij uit. Want trots op wat we in minder dan een uur verzameld hebben. Zoveel om te recycleren! Tot de mensen van Ever Green Labs uitleggen wat dat betekent. Om te recycleren heb je zuiver plastic nodig. 

De wikkel van een ijsje alleen al bestaat uit gemiddeld zeven lagen! Bovenop de aluminium folio die de verpakking waterdicht moet maken, ligt nog een laag waardoor het ijs niet naar aluminium smaakt. Over de laag waarop het logo gedrukt wordt, nog een laag waardoor de inkt niet afgaat. Enzovoort.

Er is hard plastic en zacht plastic. Gekleurd en niet gekleurd. Een slipper bestaat uit schuimplastic en ander plastic. Van een waterflesje kun je de dop makkelijk afschroeven, maar dan zit die plastic ring er nog steeds rond. Een aansteker heeft binnenin een zacht plastic buisje, een gekleurd omhulsel en bovenaan nog hard zwart plastic. (En een ijzeren wieltje.)

Elke soort vraagt om andere verwerking. De meeste plastic producten zijn alles behalve geschikt om te recycleren. Het strand opkuisen is een goed begin, maar daar mag het niet bij blijven. 

En dan heb ik U de hoop plastic flessen nog niet getoond, de doorzichtige en de gekleurde. Indrukwekkend, zo veel afval. We laten het strand gedeprimeerd en nog lang niet proper achter en brengen onze verzameling naar het eigenlijke labo van Ever Green Labs.

Dat bezoek beurt ons een beetje op. Van nauwkeurig gesorteerd plastic maakt het labo nieuwe materialen. En niet alleen fruitschalen, linialen en sleutelhangers die de wereldwinkel zou kunnen verkopen. Ze blijven experimenteren, hersmelten het plastic ondertussen tot volwaardig bouwmateriaal. Stevige buizen waarmee je stellingen kunt bouwen en stenen van isomo. Piepschuim producten hebben een hoge isolatiewaarde voor temperatuur en geluid, ideaal voor niet dragende tussenmuren.

Op het dak gooien we het plastic in de juiste afvalkoker. Beneden in de container wordt elke soort tot een nieuw product gesmolten 

Volgens het Groene Labo moet de hele wereld dringend aan de R van Re-duce, Re-use, Re-cycle. En in tweede instantie aan de R van Re-form.

Als U ooit naar plastic Azië zou reizen, dan kunt U alvast iets doen met die eerste twee R-en. Neem in uw bagage een regenjas mee, dan hoeft U hier geen kleurrijk flutgeval te kopen. Pak ook een herbruikbare boodschappentas in. Zo weinig als zo'n linnen ding weegt, zo veel zakjes kunt U hier uitsparen.

Plastic per plastic, zo zullen we moeten werken aan de R van Red-onze-planeet.